Stambu艂
Wsp贸艂rz臋dne: 41掳 N 29掳 E
Stambu艂 lub Istambu艂, tur. 陌stanbul) 鈥 najwi臋ksze miasto Turcji i jedno z najwi臋kszych miast 艣wiata, najwi臋ksza aglomeracja w Europie. Stolica prowincji (il) 陌stanbul. Rozwini臋ty o艣rodek przemys艂owy, wytwarzaj膮cy oko艂o 录 produkcji kraju. G艂贸wne centrum finansowe Turcji, siedziba kilkudziesi臋ciu bank贸w i gie艂dy papier贸w warto艣ciowych. Siedziba 5 uniwersytet贸w, z kt贸rych najstarszy - Uniwersytet Stambulski - zosta艂 za艂o偶ony w 1453. Stambu艂 jest jedynym miastem na 艣wiecie po艂o偶onym na dw贸ch kontynentach. Stambu艂 jest siedzib膮 prawos艂awnych patriarch贸w Konstantynopola. Katedra patriarsza mie艣ci si臋 w dzielnicy Fanar. Dzielnica ta jest najwi臋kszym skupiskiem ludno艣ci greckiej w mie艣cie. Ze wzgl臋du na lokalizacj臋 siedziby patriarchatu zamieszkuj膮cy Fanar Grecy nie zostali wysiedleni do Grecji w latach 20.XX wieku wraz z ca艂膮 pozosta艂膮 greck膮 ludno艣ci膮 Turcji. W Stambule w 1855 roku zmar艂 Adam Mickiewicz.
[edytuj] NazwaPierwsza nazwa miasta - Bizancjum, pochodzi艂a od imienia jego za艂o偶yciela - Byzasa. W III wieku n.e. miasto nosi艂o nazw臋 Augusta Antonina, na cze艣膰 syna Septymiusza Sewera - Antoniusza. Cesarz Konstantyn I Wielki zmieni艂 nazw臋 miasta na Nova Roma, czyli Nowy Rzym, jednocze艣nie gruntownie przebudowuj膮c miasto. Inne nazwy z tego okresu to: Wschodni Rzym, Drugi Rzym, Roma Constantinopolitana. Nazwa Konstantynopol, czyli "Miasto Konstantyna", zosta艂a po raz pierwszy u偶yta przez cesarza Teodozjusza II i sta艂a si臋 oficjaln膮 nazw膮 miasta przez ca艂y okres bizantyjski, u偶ywan膮 r贸wnie偶 w czasach Imperium osma艅skiego. W roku 1930 rz膮d turecki wyst膮pi艂 z apelem do pa艅stw zachodnich o zaprzestanie u偶ywania formy Konstantynopol a u偶ywanie tylko jednej nazwy - a mianowicie Istanbul. W Imperium Osma艅skim oraz w 艣wiecie arabskim miasto to istnia艂o r贸wnie偶 pod nazw膮 Kostantiniyye. Nazwa Stambu艂 (陌stanbul) pochodzi podobno od zniekszta艂conego w ustach Turk贸w wyra偶enia greckiego 蔚峒跋 蟿峤次 蟺蠈位喂谓 eis ten polin, co znaczy do miasta. Prawdopodobnie nazwa ta jest skutkiem pomy艂ki j臋zykowej. By膰 mo偶e zapytany przez Turk贸w o nazw臋 miasta jaki艣 Grek nie zrozumiawszy pytania, odpowiedzia艂 tak, jak gdyby pytano go, dok膮d idzie. "Miastem" nazywali Bizantyjczycy stolic臋 cesarstwa, w czasach Konstantyna Wielkiego najludniejsze miasto 艣wiata. Fraz膮 eis ten polin ludy wschodu (Ormianie, Persowie, a za nimi Turcy) okre艣la艂y kierunek podr贸偶y do Konstantynopola od wielu wiek贸w. [edytuj] Ewoluowanie nazwyObecna nazwa 陌stanbul pochodzi z greki, zdanie is ten poli oznacza艂o "do miasta", w staro偶ytno艣ci Bizancjum (gr. 螔蠀味维谓蟿喂慰谓 Byzantion), p贸藕niej Konstantynopol (gr. 螝蠅谓蟽蟿伪谓蟿喂谓慰蠉蟺慰位喂蟼 Konstantinupolis, 艂ac. Constantinopolis, nowogr. 螝蠅谓蟽蟿伪谓蟿喂谓慰蠉蟺慰位畏 Konstantinupoli - miasto Konstantyna), w krajach s艂owia艅skich dawniej Carogr贸d 鈥 kolonia grecka za艂o偶ona w 660 p.n.e. w europejskiej cz臋艣ci Bosforu, w 330 n.e. zosta艂 stolic膮 Cesarstwa Wschodniorzymskiego, 324-1930 Konstantynopol, 1453-1930 nazwy Konstantynopol i Stambu艂 u偶ywane zamiennie, od 18 marca 1930 oficjalna nazwa Stambu艂 - miasto nad Cie艣nin膮 Bosfor 艂膮cz膮c膮 Morze Marmara z Morzem Czarnym. [edytuj] HistoriaPierwsze 艣lady osadnictwa w okolicach Stambu艂u pochodz膮 z epoki kamienia i znajduj膮 si臋 w cz臋艣ci azjatyckiej miasta. Pierwsza zorganizowana osada istnia艂a w epoce br膮zu na terenie dzisiejszego pa艂acu Topkap谋. Oko艂o 680 p.n.e. uciekinierzy z greckiej Megary za艂o偶yli koloni臋 Chalkedon w azjatyckiej cz臋艣ci. Oko艂o 660 p.n.e. inna grupa Grek贸w pod przewodnictwem Byzasa za艂o偶y艂a po stronie europejskiej pierwsz膮 wi臋ksz膮 miejscowo艣膰- obecnie Sarayburunu, czyli "Cypel Pa艂acu" na Historycznym P贸艂wyspie.[1]. Dzi臋ki korzystnemu po艂o偶eniu geograficznemu miasto bardzo szybko si臋 rozwija艂o. W 513 p.n.e. miasto zosta艂o zdobyte przez wojska perskie. Od 407 p.n.e. miasto nale偶a艂o do Aten, a od 405 p.n.e. do Sparty. W 227 p.n.e. po azjatyckiej stronie miasta zacz臋li si臋 osiedla膰 Galowie. W 146 p.n.e. zosta艂 zawarty zwi膮zek z Cesarstwem Rzymskim. W 196 roku cesarz Septymiusz Sewer w艂膮czy艂 miasto do Cesarstwa. Cesarz Konstantyn I Wielki przebudowa艂 miasto i w 330 roku nada艂 mu now膮 nazw臋- Konstantynopol. Po podziale Cesarstwa Rzymskiego po 艣mierci Teodozjusza I, stolic膮 Cesarstwa Wschodniorzymskiego zosta艂 Konstantynopol. W V wieku miasto otoczono nowymi murami. Za rz膮d贸w cesarza Justyniana wybudowano Ko艣ci贸艂 Hagia Sofia. W latach 673-677 i 717-718 oblegane przez Arab贸w. W 1054 roku Konstantynopol sta艂 si臋 centrum ko艣cio艂a prawos艂awnego. W 1096 roku miasto odwiedzili Krzy偶owcy, nie czyni膮c szk贸d. Nap艂ywali r贸wnie偶 handlarze z Wenecji i Genui- powsta艂a wtedy dzielnica Galata. Po zdobyciu i z艂upieniu 13 kwietnia 1204 przez krzy偶owc贸w, w latach 1204鈥1261 Konstantynopol by艂 stolic膮 stworzonego przez nich Cesarstwa 艁aci艅skiego. Odzyskany przez Micha艂a VIII Paleologa, straci艂 jednak dawne znaczenie. Kolonia Galata przej臋艂a zyski z handlu. Konstantynopol pustosza艂, liczba ludno艣ci mala艂a, budowle ulega艂y ruinie. 
Pod koniec XIV wieku pod mury miasta po raz pierwszy podeszli Osmanowie i zaj臋li okolice miasta. W 1390 roku wojska Bajazyda I oblega艂y miasto, nast臋pne obl臋偶enie mia艂o miejsce w 1422 roku pod dow贸dztwem Murada II. Miasto zosta艂o zdobyte przez Turk贸w pod wodz膮 Mehmeda II 29 maja 1453 i sta艂o si臋 stolic膮 imperium osma艅skiego. Gdy w 1517 roku Osmanowie podbili Egipt i kalifat zosta艂 przeniesiony do Stambu艂u, miasto sta艂o si臋 centrum islamskiego 艣wiata. W XVI-XVIII wieku miasto ozdabiano pa艂acami, meczetami, kompleksami architektonicznymi. W XIX wieku, kiedy pa艅stwo czyni艂o pr贸by europeizacji, zrezygnowano z tradycyjnej osma艅skiej architektury, zast臋puj膮c j膮 barokiem i rokoko. Po I wojnie 艣wiatowej 15 marca 1919 roku do miasta wkroczy艂y wojska alianckie. W 1923 stolic臋 Republiki Tureckiej przeniesiono do Ankary. 18 marca 1930 roku miasto zosta艂o oficjalnie nazwane Stambu艂em dla potrzeb kontakt贸w mi臋dzynarodowych. [edytuj] Geografia
Stambu艂 po艂o偶ony jest nad cie艣nin膮 Bosfor i Morzem Marmara. Jako jedyne miasto na 艣wiecie na dw贸ch kontynentach: Europie i Azji. Zachodnia cz臋艣膰 miasta znajduje si臋 w Europie, wschodnia natomiast w Azji. Powierzchnia Stambu艂u wynosi 1 539 km kwadratowych, za艣 ca艂a prowincja: 6 220 km kwadratowych. Miasto tworz膮 trzy cz臋艣ci: cz臋艣膰 azjatycka, oraz po stronie europejskiej P贸艂wysep le偶膮cy na po艂udnie od Z艂otego Rogu oraz dzielnica Galata z tzw. Nowym Miastem. W cz臋艣ci europejskiej znajduj膮 si臋 instytucje handlowe, za艣 cz臋艣膰 azjatycka ma charakter dzielnicy mieszkaniowej.
Obszar P贸艂wyspu odpowiada po艂o偶eniu XV-wiecznemu Konstantynopolowi, dzisiaj znajduj膮 si臋 tu dzielnice Emin枚n眉 oraz Fatih. P贸艂wysep otacza od po艂udnia Morze Marmara, a od wschodu cie艣nina Bosfor. Na P贸艂wyspie znajduj膮 si臋 najwi臋ksze ko艣cio艂y, najwspanialsze meczety i najwi臋ksze muzea. Na dw贸ch z siedmiu wzg贸rz, na kt贸rych le偶y Stambu艂 zbudowano Pa艂ac Topkap谋 i Meczet Sultanahmet. Tu znajduje si臋 r贸wnie偶 Hipodrom, Hagia Sofia. Stare miasto jest otoczone murami miejskimi pochodz膮cymi z IV i V n.e. Maj膮 kilka cz臋艣ci: cz臋艣膰 nadmorska le偶y nad Morzem Marmara, l膮dowa ci膮gnie si臋 od Yedikule a偶 do Z艂otego Rogu. Na p贸艂noc od Z艂otego Rogu znajduj膮 si臋 historyczne dzielnice Beyo臒lu i Be艧ikta艧, z pa艂acami su艂ta艅skimi, willami: Ortak枚y, Bebek po艂o偶onymi nad brzegiem cie艣niny. Na brzegu Bosforu, zar贸wno po stronie europejskiej jak i azjatyckiej, bogaci Stambulczycy budowali luksusowe wille, zwane yal谋, s艂u偶膮ce za letnie rezydencje. Dystrykty 脺sk眉dar, i Kad谋k枚y znajduj膮ce si臋 w azjatyckiej cz臋艣ci miasta, pocz膮tkowo by艂y niezale偶nymi miastami (podobnie jak Beyo臒lu po europejskiej stronie). [edytuj] KlimatMiasto posiada klimat 艣r贸dziemnomorski: ciep艂e i wilgotne lato, zimn膮, deszczow膮 oraz cz臋sto 艣nie偶n膮 zim臋. Roczna suma opad贸w wynosi 艣rednio 640 mm. Zim膮 cz臋sto wyst臋puj膮 opad 艣niegu, zw艂aszcza od grudnia do marca. Od czerwca do sierpnia temperatura wynosi 艣rednio 28掳C. Najcieplejszym miesi膮cem jest czerwiec ze 艣redni膮 temperatur膮 23,37掳C, najch艂odniejszym stycze艅 z temperatur膮 5,6掳C. Miasto jest wietrzne, 艣rednia pr臋dko艣膰 wiatru wynosi 17 km/h. [edytuj] GeologiaStambu艂 jest usytuowany w pobli偶u uskoku p贸艂nocnoanatolijskiego, kt贸ry biegnie z p贸艂nocnej Anatolii do Morze Marmara. Dwie p艂yty tektoniczne: Afryka艅ska i Eurazjatycka stykaj膮 si臋 tutaj ze sob膮. Uskok ten by艂 przyczyn膮 wielu du偶ych trz臋sie艅 ziemi: w 1509 roku trz臋sienie ziemi spowodowa艂o tsunami, kt贸re przedar艂o si臋 za mury miejskie, niszcz膮c ponad 100 meczet贸w i zabijaj膮c 10 000 ludzi. W 1894 roku trz臋sienie ziemi spowodowa艂o zawalenie si臋 cz臋艣ci Krytego Bazaru. Trz臋sienie ziemi 17 sierpnia 1999 roku z epicentrum w Izmicie zabi艂o 18 000 ludzi. [edytuj] AdministracjaMerem Stambu艂u i r贸wnocze艣nie gubernatorem miasta i prowincji stambulskiej jest obecnie Kadir Topba艧. Podzia艂 administracyjny miasta zosta艂 ustalony w 1930 roku i przetrwa艂 do 2008. 974,97km虏 miasta znajduje si臋 po europejskiej stronie, a 855,95 km虏 po stronie azjatyckiej (anatolijskiej). W kwietniu 2008 roku do Stambu艂u zosta艂o dodane osiem nowych dystrykt贸w[2]. Metropolia jest podzielona na dystrykty i miasta. W samym Stambule znajduje si臋 dwadzie艣cia siedem dystrykt贸w, cztery niezale偶ne dystrykty w metropolii (B眉y眉k莽ekmece, 脟atalca, Silivri i 艦ile) oraz jeden nienale偶膮cy do metropolii (Sultanbeyli). Dystrykty w Stambule:
Miasta wchodz膮ce w sk艂ad metropolii: Alemda臒, Arnavutk枚y, Bah莽ek枚y, Bah莽ek枚y z okolicami, Bo臒azk枚y, Bolluca, 脟avu艧ba艧谋, 脟ekmek枚y, G枚kt眉rk, Haracci, Orhanl谋, 脰merl谋, Samand谋ra, Sar谋gazi, Sultan莽iftli臒i, Ta艧oluk, Yenido臒an Mer metropolii. Wybierany jest raz na pi臋膰 lat. Rada Municypalna. Rada dyskutuje i zatwierdza decyzje dotycz膮ce Metropolii i poszczeg贸lnych dystrykt贸w. Sk艂ada si臋 z 1/2 cz艂onk贸w rad dystrykt贸w i ni偶szych organ贸w wchodz膮cych w sk艂ad Metropolii, oraz ich mer贸w. Radzie przewodniczy mer metropolii. Kadencja trwa 5 lat. Metropolitalny Komitet Wykonawczy jest organem ustawodawczym i wykonawczym oraz doradczym. Jedynym wybieralnym cz艂onkiem komitetu jest mer. Komitetowi przewodniczy mer lub osoba przez niego desygnowana. Obowi膮zki komitetu: kontrola bud偶etu stworzonego przez mera, sprawy finansowe miasta. [4] Ka偶dy dystrykt ma w艂asnego mera i rad臋 kt贸rej cz艂onkowie wybierani s膮 raz na pi臋膰 lat. Jedna pi膮ta cz艂onk贸w tych rad reprezentuje sw贸j dystrykt w Radzie Municypalnej. Dystrykty maj膮 w艂asne bud偶ety i dochody. Wa偶nymi instytucjami w Metropolii Stambulskiej jest ISKI oraz IETT. ISKI zarz膮dza wod膮 pitn膮 w mie艣cie, IETT zarz膮dza systemem komunikacyjnym. [edytuj] DemografiaW 2008 populacja Stambu艂u wynosi 12 573 836 os贸b[5] i miasto jest jednym z najwi臋kszych obecnie w Europie. Liczba mieszka艅c贸w nieustannie ro艣nie wskutek migracji ludno艣ci z obszar贸w wiejskich. Co roku przybywa oko艂o 500 000 mieszka艅c贸w, dobudowuj膮c nowe ulice- oko艂o 1000 rocznie [6] G臋sto艣膰 zaludnienia wynosi 1 700 na kilometr虏. Stambu艂 rozci膮ga si臋 na powierzchni 150 km na 50 km. [edytuj] Religia w StambuleW Stambule znajduje si臋 2691 czynnych meczet贸w, 123 czynnych ko艣cio艂贸w, 26 czynnych synagog. 109 cmentarzy muzu艂ma艅skich oraz 57 niemuzu艂ma艅skich. Mniejszo艣ci religijne obejmuj膮: wyznawc贸w Cerkwi prawos艂awnej, Ko艣cio艂a Ormia艅skiego, Ko艣cio艂a katolickiego oraz 呕yd贸w sefardyjskich. Ormianie zamieszkuj膮 g艂贸wnie Kumkap谋 w dystrykcie Emin枚n眉. W dzielnicy Balat w dystrykcie Fatih mieszka wielu 呕yd贸w, w dzielnicy Fener Grecy, a w Ni艧anta艧谋 i Beyo臒lu lewanty艅czycy.
[edytuj] IslamPierwszy meczet w Stambule zosta艂 wybudowany w Kad谋k枚y po azjatyckiej stronie miasta, kt贸ra zosta艂a zdobyta przez Pa艅stwo Osma艅skie w 1353. Pierwszym meczetem po europejskiej stronie by艂 meczet wybudowany w Rumeli Hisar谋 w 1452. Pierwszym du偶ym meczetem wybudowanym ju偶 za panowania Turk贸w mie艣cie by艂 Meczet Sultan Ey眉p wybudowany w 1458, natomiast pierwszym meczetem w Stambule by艂 Meczet Fatih (1470), wybudowany na miejscu wa偶nego bizantyjskiego Ko艣cio艂a 艢wi臋tych Aposto艂贸w. Stambu艂 by艂 siedzib膮 Kalifatu w latach 1517-1924. W Pa艂acu Topkap谋 i Meczecie Ey眉p Su艂tan znajduj膮 si臋 przedmioty nale偶膮ce do Mahometa i pierwszych Kalif贸w. Su艂tan dzier偶y艂 klucze do Mekki. [edytuj] Chrze艣cija艅stwoSiedzib膮 Patriarchy Konstantynopola jest dystrykt Fener. W Stambule ma swoj膮 siedzib臋 r贸wnie偶 Apostolski Ko艣ci贸艂 Ormia艅ski i Naczelny Rabin Turcji. Po zdobyciu Konstantynopola su艂tan Mehmed II ustanowi艂 system Millet贸w, zgodnie z kt贸rymi ludno艣膰 na terenie Konstantynopola i ca艂ego Imperium zosta艂a podporz膮dkowana do grup wed艂ug przynale偶no艣ci religijnej a nie etnicznej. I tak Mehmed II za艂o偶y艂 w 1461 nie istniej膮cy wcze艣niej Ormia艅ski Patriarchat Konstantynopola. W epoce Bizancjum, Ko艣ci贸艂 Ormia艅ski by艂 uwa偶any za herezj臋 i nie pozwalano Ormianom posiada膰 swojego ko艣cio艂a wewn膮trz mur贸w miejskich. Kilku ormia艅skich 艣wi臋tych, takich jak 艢wi臋ty Nerses, by艂o wygnanych i uwi臋zionych na Adalar w pobli偶u Konstantynopola na Morzu Marmara. 
W momencie wprowadzenia systemu millet贸w wiele spraw wewn膮trz spo艂eczno艣ci przesz艂o pod zarz膮d zwierzchnik贸w religijnych danych spo艂eczno艣ci: Patriarchy Konstantynopola dla wyznawc贸w prawos艂awia, Ormia艅skiego patriarchy Konstantynopola dla Ormian (oraz przej艣ciowo dla chrze艣cijan syryjskich), oraz Naczelnego Rabina dla 呕yd贸w. Od ko艅ca XIX w. liczebno艣膰 mniejszo艣ci ormia艅skiej i greckiej w Stambule zmniejsza艂a si臋. W 1923 dosz艂o do wymiany ludno艣ci mi臋dzy Grecj膮 a Turcj膮. Jednak偶e Greckim mieszka艅com Stambu艂u oraz wysp Imbros i Tenedos pozwolono pozosta膰 w swoich domach w zamian za co w greckiej Tracji Wschodniej mog艂a pozosta膰 miejscowa spo艂eczno艣膰 turecka. Pomimo tego w latach '30 XX w. wprowadzono dyskryminuj膮ce ustawodawstwo, kt贸re zabrania艂o Grekom wykonywania oko艂o 30 zawod贸w od krawca czy cie艣li po zawody medyczne i prawnicze. W 1942 wprowadzono dodatkowe podatki dochodowe, kt贸re mia艂y s艂u偶y膰 zebraniu funduszy na obron臋 kraju w razie ewentualnego przyst膮pienia Turcji do drugiej wojny 艣wiatowej. Szczeg贸lnie bole艣nie dotkn臋艂y one ludno艣膰 niemuzu艂ma艅sk膮 (chrze艣cijan, 呕yd贸w), wci膮偶 kontroluj膮c膮 znaczn膮 cz臋艣膰 tureckiej gospodarki. Dodatkowo w 1955 Pogrom Stambulski spowodowa艂 dalsz膮, liczn膮 emigracj臋 Grek贸w. W 1964 roku wszyscy Grecy nieposiadaj膮cy tureckiego obywatelstwa (by艂o to oko艂o 100 000) zostali deportowani. Obecnie wi臋kszo艣膰 Grek贸w i Ormian w Turcji oraz Lewanty艅czyk贸w zamieszkuje okolice Stambu艂u. Znajduje si臋 tu r贸wnie偶 pewna liczba Niemc贸w Bosforskich. W okolicach Stambu艂u znajduj膮 si臋 osiedla zamieszkane przez ludno艣膰 obcego pochodzenia. Nabardziej znane to:Arnavutk枚y (wioska alba艅ska), Polonezk枚y (polska wioska) oraz Yeni Bosna (Nowa Bo艣nia). Na pocz膮tku XX w. w Stambule znajdowa艂o si臋 ponad 40 000 Katolik贸w pochodzenia w艂oskiego (potomkowie kupc贸w z Genui i Wenecji osiad艂ych tu w czasach Bizancjum i Imperium osma艅skiego oraz w艂oskich robotnik贸w przyby艂ych tu w XIX w.). W Stambule przebywa艂 Giuseppe Garibaldi oraz Giuseppe Mazzini. Wp艂ywy w艂oskie wida膰 w Stambule w architekturze dzielnic Galata, Beyo臒lu i Ni艧anta艧谋. [edytuj] Judaizm
Obecnie w Stambule znajduje si臋 ponad 26 aktywnych synagog. Najwa偶niejsze z nich to Synagoga Neve Shalom za艂o偶ona w 1951 roku, w dzielnicy Beyo臒lu. Naczelnym Rabinem Stambu艂u jest obecnie Ishak Haleva. Po ustanowieniu niepodleg艂ego Izraela w 1948 wielu 呕yd贸w wyjecha艂o do Izraela, przyczyniaj膮c si臋 jednocze艣nie do ustanowienia silnych relacji mi臋dzy oboma krajami. Dawid Ben Gurion, Icchak Ben-Zwi oraz Mosze Szarett studiowali w szko艂ach stambulskich takich jak liceum Galatasaray czy Uniwersytet Stambulski. [edytuj] Zabytki i muzeaPomimo zniszcze艅 miasto obfituje w wiele cennych zabytk贸w z okres贸w bizantyjskiego i osma艅skiego.
[edytuj] Kultura i sztukaImprezy i koncentry odbywaj膮 si臋 w wielu miejscach w Stambule, mi臋dzy innymi w Hagia Eirene, Rumeli Hisar谋, Yedikule, Pa艂acu Topkap谋, Parku G眉lhane, r贸wnie偶 w Centrum Kultury Atat眉rka (AKM) na placu Taksim czy w Sali Koncentrowej im. Cemala Re艧ita. W mie艣cie znajduje si臋 wiele nocnych klub贸w, restauracji i bar贸w. Rejony w okolicy ulicy Istiklal oraz Ni艧anta艧谋 s膮 pe艂ne kafejek, restauracji, pub贸w i klub贸w, a r贸wnie偶 galerii sztuki, teatr贸w i kin.
Mi臋dzynarodowy Festiwal Filmowy w Stambule jest jednym z najwa偶niejszych festiwali w Turcji. Innym znanym jest Biennale w Stambule- impreza artystyczna odbywaj膮ca si臋 od 1987, na kt贸rej wystawiane s膮 dzie艂a sztuki wsp贸艂czesnej. Muzeum Pera oraz Muzeum Sak谋p Sabanc谋 wystawia艂y dzie艂a takich artyst贸w jak Picasso, Rodin czy Rembrandt. Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Stambule nad Bosforem mie艣ci kolekcj臋 dzie艂 sztuki wsp贸艂czesnej, wystawiane s膮 dzie艂a czo艂贸wki awangardowych tw贸rc贸w tureckich. Znajduj膮 si臋 tu kino i biblioteka. Muzeum Rahmi M. Ko莽a nad Z艂otym Rogiem jest prywatnym muzeum po艣wi臋conym transportowi, przemys艂owi i komunikacji. 
[edytuj] MediaPierwsza turecka gazeta zosta艂a wydrukowana 1 sierpnia 1831. Wi臋kszo艣膰 gazet o zasi臋gu og贸lnokrajowym ma swoj膮 siedzib臋 w Stambule, z r贸wnoleg艂ymi wydaniami w Ankarze i Izmirze. |
