Olulisemate muusikateoreetiliste tekstide kronoloogiline loend
Allikas: Vikipeedia
reklama1(Ümber suunatud artiklist Muusikateoreetiliste tekstide kronoloogiline loend)
Siin on kronoloogiliselt loendatud olulisemaid muusikateoreetilisi tekste ja nende autoreid. Olulisemateks muusikateoreetilisteks tekstideks võib pidada tekste, milles on esitatud uudseid teaduslikult põhjendatud seisukohti muusika struktuuri ja ajaloo kohta.
Sisukord |
[redigeeri] Vanaaeg
- 8. saj. ema Homeros (8. saj. ema)
- 7. saj. ema Terpander (7. saj. ema)
- 570/60-500/480 ema Pythagoras (570/60-500/480 ema)
- u.450 ema Damon (u.450 ema)
- 427-347 Platon (427-347): Timaios, Politeia ("Riik"), Nomoi ("Seadused")
- Philolaos
- 400-365 Archytas (400-365)
- 384-322 (Pseudo-)Aristoteles (384-322): Problemata physica, De anima, De obiectu auditus
- 371-287 Theophrast Eresos (371-287)
- 354-300 Aristoxenos (354-300): Elementa harmonica, Elementa rhythmia (fragment)
- u.300 ema (Pseudo-)Eukleides (u.300 ema): Katatome kanonos (Sectio Canonis), Elementa
- u.250 Eratosthenes (u.250)
- 100-u.50 Philodemus Gadara (100-u.50): De musica
- u.50 Vitruvius (u.50): De architectura libri decim
- 50-u.0 Dionysios Halikarnassos (50-u.0): Introduciones musicae
- u.30 Didymos Chalkenteros Aleksandriast (u.30)
[redigeeri] Hilisantiik / Hellenism
[redigeeri] 1.-2. sajand
- 50-120 (Pseudo-)Plutarhos (50-120): De musica
- 83-161 Klaudius Ptolemaios (Aleksandria, 83-161): Harmoniká
- 100-u.150 Nikomachos Gerasa (100-u.150): Harmonicum enchiridion
- 100-u.150 Kleonides (100-u.150): Introductio harmonica. (Kleonides kuulub Aristoxenose koolkonda.)
- 70-u.130 Theon Smyrnast (70-u.130): Expositio rerum mathematicarum ad legendum Platonem utilium
- 150-u.200 Sextus Empiricus (150-200): Adversus mathematicos VI: Adversus musicos
[redigeeri] 3.-4. sajand
- 234-pärast 301 Porphyrios (234-pärast 301): Commentarium in Ptolemaei Harmonica (fragment. Helide tähtnimetuste korrastamine), Vita Pythagorae
- u.250-u.330 Iamblichos Chalkisest (u.250-u.330): Peri tu Pythagoreiu biu / De vita Pythagorica
- pärast 300 Bakcheios (Bacchius Geron) (pärast 300): Introductio artis musicae
- u.300 Aristides Quintilianus (u.300): Peri mousikés (De musica)
- 317-u.387 Themistius (317-u.387): Paraphrases ((Pseudo-)Aristotelese De anima jne)
- u.350 Alypios (u.350): Introduciones musicae
- vahemikus 100-450 Gaudentios (vahemikus 100-450): Introductio harmonica
- pärast 300 "Anonymi Bellermaniani" (pärast 300): De musica
[redigeeri] Keskaeg
[redigeeri] 4.-8. sajand
- 387 Augustinus: De musica
- 390-u.450 Martianus Minneus Felix Capella: De nuptiis Marcurii et Philologiae [Marcurii et Philologiae] libri IX
- u.390 Calcidius: Commentarium in Platonis Timaeum
- u.400 Macrobius: Commentarium in Somnium Scipionis
- u.450 Pseudo-Dionysius Areopagit
- 500 Anicius Manlius Severinus Boëthius (u.480-524): De institutione musica (5 raamatut)
- u.500 Cassiodorus (u.485-u.580): Institutiones [kd 2: De artibus ac disciplinis liberalium artium, pt.5: "De musica"]
- u.600 Isidor Sevillast (u.559-636): Etymologiarum sive originum libri XX
[redigeeri] 9.-10. sajand
- 830 Musica enchiriadis, 2 anononüümset traktaati: 1. Musica enchiriadis, 2. Scolica enchiriadis (dasia-notatsioon, orgaanumiõpetus, lihtsaim mitmehäälsus "diafoonia")
- 840 Aurelianus Reomensis: Musica disciplina (esimene koraaliõpetus, esimene kirikulaadide nimekiri)
- u.850 Anonymus: Alia Musica (oktaavipiirkondade ekslik võrdsustamine moodustega, kirikulaadide väär liigitamine kreeka tähistuste järgi)
- u.850 Johannes Scotus Eriugena (u.815-877): (Pseudo-) Dionysius Areopagidi tekstide tõlked
- u.880 Notker Balbulus (-913, St. Gallen): (varase sekventsi kirjeldus)
- u.900 Hucbald St. Amandist (840-930): Musica, De harmonica institutione, Codex Einsiedeln
- u.900 Hucbald (?): De organo (Pariisi orgaanumitraktaat "Dictis autem, prout potuimus, his quibus ostendendum erat")
- u.900 De organo (Kölni orgaanumitraktaat "Diaphonia seu organum constat ex diatessaron symphonia")
[redigeeri] 11.-12. sajand
- u.1000 Anonymus: Dialogus de musica (varem omistatud Odo Cluny'st / Odo St. Maur'st(?) ehk Pseudo-Odo'le)
- 1025 Guido Arezzost: Micrologus de musica (okkursuseõpetus, organum suspensum: häälte ristumised, tertsiparalleelsused, esimest korda mõiste "componere")
- 1025 Guido Arezzost: Regulae rhythmicae
- 1028 Guido Arezzost: Prologus in antiphonarium (Aliae regulae)
- 1028 Guido Arezzost: Epistola de ignotu cantu / Epistola ad Michaelem (solmisatsioonisilpide ut-re-mi-fa-sol-la kasutuselevõtt)
- u.1040 Berno Reichenaust (-1048): Prologus in tonarium, Prologus in antiphonarium
- 1050 Winchesteri troobid
- u.1050 Hermannus Contractus (1013-54): Musica
- u.1050 Wilhelm Hirsaust (-1091): De Musica
- u.1078 Aribo Scholasticus: De musica
- 1050-u.1100 "Traktaat rühmast M" (Montpellier' orgaanumitraktaat / Milaano traktaat "Ad organum faciendum")
- 1100 Johannes Cotto: De musica
- u.1100 Johannes Affligemensis: De musica cum tonario (kirikuheliread kui meloodiate mudelid)
- u.1190 Petrus Cantor
[redigeeri] 13. sajand
- u.1225 Ars Organi (Vatikani orgaanumitraktaat)
- 1240-1270 Codex Wolfenbüttel: käsikirjad W1, W2, F, M
- u.1240 Johannes de Garlandia: De mensurabili musica (modaalrütmika, mensuraalnotatsiooni teooria algus, kõigi 12 intervalli süstematiseerimine konsonantsuse järgi)
- u.1250 Anonymus: Quiconques veut deschanter (kiidab heaks sekstid ja tertsid)
- u.1260 Petrus Picardus: Musica mensurabilis
- 1270 Johannes Egidius Zamorensis: Ars musica
- u.1270 Petrus Picardus: Ars motettorum compilata breviter
- 1271 Amerus: Practica artis musicae
- u.1273 Anonymus 4 (nimetab Leoninust und Perotinust): De mensuris et discantu
- 1273 Magister Lambertus: Tractatus de musica
- 1274 Elias Salomo: Scientia artis musicae
- u.1275 Hieronymus de Moravia: Tractatus de musica
- 1279 Anonymus (St. Emmeram)
- 1280 Kölni Franco: Ars cantus mensurabilis
- u.1290 (või u.1319 ?) Engelbert Admontist: De musica
- 1291/1300 Johannes de Grocheo: De musica
[redigeeri] 14. sajand
- 1300 Walter Odington: Summa de speculatione music(a)e (esimene harmoonilise häälestuse katse)
- 1300 Berliini orgaanumitraktaat
- 1300-u.1350 Manuel Bryennios: Harmonica (kreeka muusikateooria esitlus)
- u.1310 Pietro d'Abano: Expositio problematum Aristotelis (trükitud 1475/1482)
- 1316 Roman de Fauvel (esimest korda koloreeritud mensuraalnotatsioon)
- 1317/1318 Marchettus Paduast: Lucidarium (1326/1327?)
- 1321/26 Marchettus Paduast: Pomerium in arte musicae mensuratae
- u.1320 Philippe de Vitry (1291-1361): Ars nova
- 1321 Johannes de Muris (1290-1350): Notitia artis musicae
- 1322 Johannes de Muris: Compendium musicae practicae
- 1323 Johannes de Muris: Musica speculativa secundum Boetium
- u.1330 Jacobus Lüttichist: Speculum musicae
- u.1341 Johannes de Muris: Ars contrapuncti
- u.1345 Johannes de Muris: Libellus cantus mensurabilis (mensuraalnotatsiooni proportsioonideõpetuse algus, "diminutsioon", nelja mensuurimärgi kodeerimine)
- u.1350 Anonymus: Breviarium regulare musicae (anonüümne autor Inglismaalt)
- 1357 Johannes Boen: (Ars) Musica
- 1360 Guillaume de Machaut: Missa de Nostre-Dame
- u.1360 de Murise õpilane: De proportionibus, Ars discantus secundum Johannem de Muris
- u.1360 Anonymus: Ars contrapuncti secundum Johannem de Muris
- u.1360 Anonymus: Ars contrapunctus secundum Phillipum de Vitriaco
- 1370 Philippus de Caserta (Filippo da Caserta): Tractatus de diversi figuris (Ars Subtilior'i tähtsaim traktaat)
- 1380 Heinrich Eger Kalkarist: Cantuagium
- u.1395 Codex Chantilly (Ars Subtilior'i tähtsaim muusikakogumik)
[redigeeri] 15. sajand
- 1404 Prosdocimos de Beldomandis (Prosdocimus de Beldemandis 13xx-1428): Expositiones
- 1408 Prosdocimos de Beldomandis: Tractatus pratice cantus mensurabilis (proportsioonideõpetuse ammendav kirjeldus)
- 1409 Prosdocimos de Beldomandis: Brevis Summula
- 1411 Johannes Ciconia: Tractatus de proportionibus
- 1412 Prosdocimos de Beldomandis: Tractatus de contrapuncto, Tractatus planae musicae
- 1413 Prosdocimos de Beldomandis: [Parvus tractatulus] De modo monochordum [monacordum] dividendi (seitseteisthelirida)
- 1415 Nicolaus de Capua: Compendium musicale
- u.1415 Johannes Boen: Ars
- 1417 Gobelinus Person: Tractatus musicae scientiae
- 1425 Prosdocimos de Beldomandis: Tractatus musicae speculativae
- 1424 Jean Geson: Monochordum Jesu Christi
- 1430 Ugolino von Orvieto: Declaratio musicae disciplinae, Tractatus monochordi
[redigeeri] Renessanss
[redigeeri] 15. sajand
- 1434 Giorgio Anselmi da Parma: De musica
- 1436 Guillaume Dufay: Nuper rosarum flores (toomkiriku sissepühitsemise motett)
- u.1440 Martin Le Franc: Le Champion des Dames (luuletus, mis räägib inglise mõjudest prantsuse muusikas)
- 1440/1443 Georgio Anselmi da Parma: Dialogi de harmonia (mõjud Gaffuriusele)
- 1444/1451 Jacobus Borbus: proportsiooniõpetuse fragment
- 1454-1480 Pro Clavichordis faciendis ("Erlanger Traktat", esmakordselt puhta suure tertsi kasutuselevõtt)
- 1458-1464 Johannes Gallicus: Ritus canendi vetustissimus et novus
- u.1460 Guilelmus Monachus: De praeceptis artis musice libellus
- 1472-1473 Johannes Tinctoris: Expositio manus
- 1474 Franchino Gaffori / Gaffurio (Franchinus Gaffurius/Gafurius): Extractus
- 1474 Johannes Tinctoris: Terminorum musice diffinitorium [Diffinitorium musicae] ("res facta")
- 1474 Johannes Tinctoris: Proportionale musices
- 1476 Johannes Tinctoris: Liber de natura et proprietate tonorum (mooduseõpetus)
- 1477 Johannes Tinctoris: Liber de arte contrapuncti
- 1480 Franchino Gaffori: Theoricum opus musice discipline
- 1480-1487 John Hothby: Calliopea legale, Excitation quaedam musicae artis per retutationem, Dialogus in arte musica, Epistola
- 1482 Bartolomeo Ramos (Ramis) de Pareja: Musica practica [De musica tractatus sive musica practica]
- 1484 Marsilio Ficino: Platoni Timaios'e kommentaar
- 1484 Marsilio Ficino: De rationibus musice (kiri Domenico Benivièni'le)
- 1485 Leon Battista Alberti: De re aedificatoria (kirjutatud 1450)
- 1487 Niccolò Burzio: Musices opusculum
- 1489 Marsilio Ficino: De vita
- 1490 Adam von Fulda: Musica
- 1491 Giovanni Spataro: Honesta defenso (Bartolomeo Ramos (Ramis) de Pareja monokordi jaotuse kaitsmine)
- u.1492 Florentinus de Faxolis: Liber musices
- 1492 Franchino Gaffori: Theorica musice
- 1496 Franchino Gaffori: Practica musice
- 1496 Jacobus Faber Stapulensis: Musica libris demonstrata quatuor
[redigeeri] 16.sajand
- 1500 Johannes Cochlaeus: Musica
- 1501 Giorgio Valla (1447-1500): De expetendis et fugiendis rebus opus (Entsüklopeedia, milles muusikast on juttu viies aastal 1491 lõpetatud köites "De harmonia". Kreeka muusikateooria üks olulisemaid originaalallikatele põhinevaid kokkuvõtteid.)
- 1501 Nicolaus Wollick (Melchior Schamppecher): Opus aureum
- 1504 Pomponius Gauricus: De sculptura
- 1504-1508 Erasmus Horicius: Musica
- 1508 Franchino Gaffori: Angelicum ac divinum opus musicae
- 1510 Pietro Cannuzi: Flores Musices
- 1515 Bernhard Bogentantz: Collectanea utriusque cantus (Gaffuriuse retseptsioon)
- 1516 Pietro Aaron: Libri tres de institutione harmonica (esimest korda kasutusel mõiste 'kadents' (cadentia))
- 1516 Michael Koswick: Compendaria Musice artis aeditio, cuncta quae ad practicam attinent, mira quadam brevitate complectens
- 1517 Andreas Ornithoparchus: Musicae activae micrologus
- 1518 Franchino Gaffori: De harmonia musicorum instrumentorum opus (lõpetatud juba aastal 1500)
- 1518 Henricus Grammateus: Ayn new kunstlich Buech
- 1520 Joannes Galliculus (de Mantua, Cartusiensis): Libellus de compositione cantus
- 1520 Franchino Gaffori: Apologia adversus Ioannem Spatarium
- 1520 Pier Maria Bonini: Acutissime observationes
- 1521 Giovanni Spataro: Errori de Franchino Gafurio
- 1523/1529 Pietro Aaron: T(h)oscanello in musica
- 1524/25 Pietro Aaron: Trattato della natura e cognitione di tutti gli tuoni di canto figurato
- 1529 Martin Agricola: Musica instrumentalis deudsch
- 1529 Ludovico Fogliano: Musica theorica (harmoonilise häälestuse teoreetiline põhjendus. 14-heliline helisüsteem.)
- 1532 Martin Agricola: Musica figuralis deudsch
- 1533 Giovanni Maria Lanfranco: Scintille di musica
- 1533 Stefano Vanneo: Recanetum de musica aurea
- 1533 Jacopo Sadoleto: De liberis recte instituendis (Üleskutse tekstist arusaadavuse tagamiseks Tridenti kirikukogu vaimus)
- 1534 Nicolaus Listenius: Rudimenta musicae
- 1536 Ottmar Luscinius: Musurgia
- 1537 Nicolaus Listenius: Musica (prefektne ja absoluutne teos (opus perfectum et absolutum))
- 1537 Auctor Lampadius (1500-1559): Compendium musices tam figurali quam plani cantus
- 1537 Sebald Heyden: Musciae, id est, artis canendi libri duo
- 1545 Pietro Aaron: Lucidario in musica
- 1547 Heinrich Glarean (Loriti): Dodekachordon
- 1548 Heinrich Faber (Gregorius Faber): Compendiolum musicae, Musica poetica
- 1552 Adrianus Petit Coclico: Compendium musices
- 1553 Vincenzo Lusitano: Introducione facilissima et novissima di canto fermo et figurato contraponto semplice et in concerto
- 1555 Nicola Vicentino (1511-76): L'antica musica ridotta alla moderna prattica (musica reservata, Archicembalo, mikrotonaalus: 31-heliline helirida)
- 1555 Pontus de Tyard: Solitaire secondon prose de la musique (kreeka notatsioonisümbolite traditsioonist)
- 1556 Hermann Finck: Practica musica
- 1558 Gioseffo Zarlino (1517-1590): Istitutioni harmoniche (4 raamatut. Üks mõjukamaid muusikateoreetilisi kirjutisi ja kontrapunktiõpetusi 16. sajandil. Duur-moll-tonaalsuse teooria)
- 1563 Lucas Lossius: Erotemata musicae practicae
- 1563 Giovanni Battista Benedetti: Kiri Cipriano de Rorele (vokaalmuusika harmoonilise häälestus irrelevantsus)
- 1563/1564 Georg Dressler: Praecepta musicae poeticae
- 1570 Andrea Palladio: Quattro libri dell' architettura
- 1571 Gioseffo Zarlino: Dimostrationi harmoniche
- 1573 Girolamo Mei: De modis musicis antiquorum
- 1577 Francisco de Salinas: De musica libri septem
- 1580 Girolamo Diruta: Primo libro de contrapunti
- 1581 Vincenzo Galilei: Dialogo della musica antica e della moderna
- 1581 Andreas Papius: De consonantiis, seu pro diatesseron libri duo
- 1581 Illuminato Aiguino: Il tesoro illuminato di tutti i tuoni di canto figurato
- 1578/1584 Giovanni Bardi: Discorso mandato a Caccini detto Romano, sopra la musica antica, e'l cantar bene (trükitud esmalt 1763 Doni's väljaandes Lyra Barberina II)
- 1584 Girolamo Dalla Casa: Il vero modo di diminuir
- 1585 Giovanni Battista Benedetti: Diversarum speculationum mathematicarum, & physicarum liber
- 1586-1589 Giovanni Maria Artusi: L'arte del contraponto (contrapunto) ridotta in tavole
- 1588 Gioseffo Zarlino: Sopplimenti musicali
- 1588 Orazio Tigrini: Il compendio della musica
- 1588-1591 Vincenzo Galilei: Traktaat kontrapunktist (käsikiri): 1. Discorso intorno all'uso delle Dissonanze, 2. Il primo libro della prattica del Contrapunto intorno all'uso delle consonanze / Discorso intorno all'uso dell'enharmonio (lõpetamata, publitseerimata)
- 1588 Pietro Pontio: Ragionamento di musica
- 1589 Giovanni Maria Artusi: Seconda parte dell'arte del contraponto
- 1589 Vincenzo Galilei: Discorso intorno all'opere di Messer G. Zarlino
- 1591 Andreas Papius: De Consonantiis, seu pro Diatessaron libri duo
- 1593 Girolamo Diruta: Il Transilvano. Dialogo sopra il vero modo di sonar organi, & istromenti da penna (osa 1)
- 1594 Giovanni Battista Bovicelli: Regole, passagi di musica
- 1594/1599 Ercole Bottrigari (=Alemanno Benelli): Il Desiderio overo de' concerti di varii strumenti musicali
- 1595 Pietro Pontio: Dialogo della Theorica e Prattica di Musica
- 1596/1600 Ludovico Zacconi: Prattica in musica
- 1597 Thomas Morley: A Plaine and Easie Introduction to Practicall Musicke
- 1598 Giovanni Maria Artusi: L'arte del contraponto, novamente ristampata
[redigeeri] 17. sajand
- 1600 Sethus Calvisius: Exercitationes 1 ja 2
- 1600 Giacomo Caccini: L'Euridice composta in musica in stile rappresentativo (pühendatud Giovanni Bardi'le)
- 1600 Giovanni Maria Artusi: L'Artusi overo delle imperfettioni della moderna musica. Ragionamenti dui
- 1600 Emilio de Cavalieri: Rappresentatione di Anima, et di Corpo (teose eessõna on generaalbassipraktika üks varasemaid dokumente)
- 1601 Giacopo Peri: Le musiche sopra l'Euridice (eessõna)
- 1601 Scipione Cerreto: Della prattica musica vocale, et instrumentale, nel canto figurato, termo, et contrapunto
- 1601 Joachim Burmeister: Musica autoschediastike
- 1601 Adriano Banchieri: Cartella overo regole utilissime à quelli che desiderano imparare il canto figurato (1614 kui Cartella musicale...)
- 1602 Giacomo Caccini detto Romano: Nuove musiche (eessõna "Ai lettori")
- 1602 Girolamo Mei: Discorso sopra la musica antica e moderna
- 1602 Ludovico Viadana: Cento concerti ecclesiastici (teose eessõna on generaalbassipraktika üks varasemaid dokumente)
- 1602 Ercole Bottrigari: Melone (loodud 1591)
- 1602 Sethus Calvisius: Melopoiia sive Melodiae condendae ratio
- 1603 Giovanni Maria Artusi: Seconda parte dell'Artusi overo delle imperfettioni della moderna musica (selles Considerationi musicali)
- 1605 Claudio Monteverdi: Il quinto libro de madrigali (teose eessõna "Studiosi Lettori")
- 1605 Adriano Banchieri: L’Organo suonarino
- 1606 Joachim Burmeister: Musica Poetica (figuraalõpetuse keskseim tekst)
- 1607 Giulio Cesare Monteverdi: Diachiaratione zu Claudio Monteverdi: Scherzi Musicali
- 1607 Federico Zuccari: L'Idea de' Pittori, Scultori e Architetti
- 1607 Agostino Agazzari: Del sonare sopra 'l basso con tutti li stromenti e dell'uso loro nel conserto
- 1608 Scipione Cerreto: Dell'Abore musicale
- 1608 Giovanni Maria Artusi: Discorso secondo musicale di Antonio Braccino da Todi per la diachiaratione della lettera posta ne' Scherzi musicali del Sig. Claudio Monteverde
- 1608 Marco da Gagliano: La Dafne (teose eessõna "Ai lettori")
- 1609 Adriano Banchieri: Conclusioni nel suono dell'organo (1626 pealkirjaga Armoniche conclusioni nel suono dell'organo)
- 1609 Girolamo Diruta: Seconda parte del Transilvano Dialogo
- 1611 Agostino Pisa: Battuta della musica dichiarata
- 1612 Johannes Lippius: Synopsis musicae novae ("trias harmonica perfecta/imperfecta" kui duur-moll-kolmkõla eelaste)
- 1613 Pedro Cerone: El melopeo y maestro
- 1613 Thomas Campion: A New way of Making Foure Parts
- 1614 Giacomo Caccini: Nuove musiche (II) e nuova maniera di scriverle (eessõna)
- 1614 Adriano Banchieri: Cartella musicale nel canto figurato fermo, et contrapunto (uus väljaanne Cartella overo regole utilissime..., 1601)
- 1618 René Descartes: Musicae compendium [ka Compendium musicae]
- 1619 Michael Praetorius: Syntagma Musicum
- 1619 Johannes Kepler: Harmonices mundi libri V
- 1622 Ludovico Zacconi: Prattica in [Pratica di] musica, seconda parte
- 1623 Marin Mersenne: Quaestiones celeberrimae in Genesim (esimene ülemhelirea kirjeldus)
- 1630 Heinrich Baryphonus: Henrici Baryphoni Pleiades musicae
- 1630/1654 Johann Crüger: Synopsis musica
- 1631 Wolfgang Schönsleder: Architectonice musices universalis ... Autore Volupio Decoro (tabula naturalis)
- 1635 Giovanni Battista Doni: Compendio del trattato de' generi, e de' modi della musica
- 1636-1637 Marin Mersenne: L'harmonie universelle, contenant la théorie et la pratique de la musique
- 1638 Claudio Monteverdi: Madrigali guerrieri, et amorosi, Libro ottavo (eessõna)
- 1640 Giovanni Battista Doni: Annotazioni sopra il compendio de' generi, e de' modi della musica
- ~1648 Marco Scacchi: Epistola (Werner'ile)
- 1649 Marco Scacchi: Breve discorso sopra la musica moderna
- 1649 René Descartes: Les Passions de l'ame
- 1650 Athanasius Kircher: Musurgia Universalis I/II (antiigi retoorikale põhinev afektiõpetus)
- 1656 La Voye-Mignot: Traité de la Musique
- 1659 Christopher Simpson: The Division-Violist ("sharp"/"flat" song duur-molli eelkäijana)
- 1660 Christoph Bernhard: Tractatus compositionis augmentatus (käsikiri)
- ~1672 Christoph Bernhard: Ausführlicher Bericht vom Gebrauche der Con- und Dissonantien (käsikiri)
- 1672 Lorenzo Penna: Li primi albori musicali (detailne generaalbassiõpetus)
- 1673 Athanasius Kircher: Phonurgia nova
- 1676-96 Wolfgang Caspar Printz: Phrynis Mitilenaeus oder Satyrischer Componist ("trias harmonica")
- 1677 John Wallis: Philosophical Transactions (ülemhelirea füüsikalise olemuse kirjeldus)
- 1678 Giovanni Maria Bononcini: Musico prattico
- 1679 Lorenzo Penna: Terzo libro delli primi albori musicali (vrd 1672)
- 1681 Angelo Berardi: Ragionamenti musicali
- 1687 Jean Jacques Rousseau: Méthode claire, certaine et facile pour apprendre à chanter
- 1689 Angelo Berardi: Miscellanea musicale
- 1690 Angelo Berardi: Arcani musicali
- 1691 Andreas Werckmeister: Musicalische Temperatur, oder deutlicher und wahrer Mathematischer Unterricht
- 1692 Marc-Antoine Charpentier: Règles de composition
- 1690 Angelo Berardi: Il Perché musicale ovvero staffetta armonica
- 1695 Georg Muffat: Suavioris harmoniae instrumentalis hyporchematicae florilegium primum (eessõna)
- 1697-1699 Charles Masson: Nouveau traité des règles pour la composition de la musique
- 1697 Andreas Werckmeister: Hypomnemata musica (võrdtempereeritud häälestuse detailne kirjeldus)
- 1697/1698 Andreas Werckmeister: Die nothwendigsten Anmerckungen und Regeln, wie der Bassus continuus ... könne tractiret werden
- 1698 Georg Muffat: Florilegium secundum (eessõna)
- 1699 Georg Muffat: Regulae concentuum partiturae
[redigeeri] 18. sajand
- 1701 Joseph Saveur: Système général des intervalles des sons (vokaalsete ja instrumentaalsete kõlade ülemhelispektrite kirjeldus)
- 1701 Georg Muffat: Ausserlesene Instrumental-Music (eessõna)
- 1702 Michel de Saint-Lambert: Principes du clavecin
- 1702 Andreas Werckmeister: Harmonologia musica
- 1706 Johann Georg Neidhart: Beste und leichteste Temperatur des Monochordi
- 1707 Andreas Werckmeister: Musicalische Paradoxal-Discourse
- 1708 Francesco Gasparini: L'armonico pratico al cimbalo
- 1709 Johann Gottfried Walther: Praecepta der Musicalischen Composition
- 1710-1721 Friedrich Erhard Niedt: Musicalische Handleitung
- 1713 Johann Mattheson (1681-1764): Das neu-eröffnete Orchestre
- 1722 Jean-Philippe Rameau (1683-1764): Traité de l'harmonie, reduite à ses principes naturels (mõistete "tonique" ja "dominante" kasutuselevõtt, oktaavi-identiteet, põhitooni ja akordi pöörete printsiip, basse fondamentale, moodsa harmooniaõpetuse algus)
- 1722-1725 Johann Mattheson: Critica Musica
- 1724 Johann Georg Neidhart: Sectio canonis harmonici
- 1725 Johann Joseph Fux: Gradus ad Parnassum, sive Manuduction ad compositionem musicae regularem, methode nova (sks.k Lorenz Christoph Mizler 1742 pealkirjaga Gradus ad Parnassum oder Anführung zur Regelmäßigen Musikalischen Composition)
- 1726 Jean-Philippe Rameau: Nouveau Système de musique theorique ("sousdominante", "double emploi")
- 1728 Johann David Heinichen: Der General-Bass in der Composition
- 1731/1732 Johann Mattheson: Grosse General-Baß-Schule
- 1732 Johann Georg Neidhardt: Gäntzlich erschöpfte, mathematische Abtheilungen des diatonisch-chromatischen, temperierten Canonis Monochordi
- 1732 Johann Mattheson: Der Musicalische Patriot
- 1732 Johann Gottfried Walther: Musicalisches Lexicon oder Musicalische Bibliothec
- 1737 Jean-Philippe Rameau: Génération harmonique
- 1737 Johann Mattheson: Kern melodischer Wissenschaft
- 1737-1740 Johann Adolph Scheibe: Der Critische Musicus
- 1738/1739 Leonhard Euler: Tentamen novae theoriae musicae excertissimis harmoniae principiis dilucide expositae
- 1739 Johann Mattheson: Der vollkommene Capellmeister (Klangrede, muusikaline retoorika, meloodiaõpetus, afektiõpetus)
- 1745-1747 Georg Andreas Sorge: Vorgemach der musicalischen Composition (diferentstoonide (Differenzton) esimene kirjeldus)
- 1750 Jean-Philippe Rameau: Démonstration du principe de l'harmonie
- 1750 Alexander Gottlieb Baumgarten: Aestetica
- 1751 Jean-Baptiste Romieu: Nouvelle découverte des sons harmoniques graves
- 1752 Jean le Rond d'Alembert: Eléments de musique théorique et pratique, suivant les principes de M. Rameau (Rameau õpetuse kokkuvõte, sks.k tõlkinud Marpurg 1757)
- 1752 Johann Joachim Quantz: Versuch einer Anweisung die Flöte traversiere zu spielen
- 1752-1768 Joseph Riepel: Anfangsgründe zur musicalischen Setzkunst
- 1753 Friedrich Wilhelm Marpurg: Abhandlung von der Fuge: nach den Grundsätzen und Exempeln der besten deutschen und ausländischen Meister entworfen
- 1753/1762 Carl Philipp Emanuel Bach: Versuch über die wahre Art, das Clavier zu spielen
- 1754 Giuseppe Tartini: Trattato di musica seconda la vera scienza dell'armonia (diferentstoonide detailne ja spekulatiivne kirjeldus)
- 1755-1760 Friedrich Wilhelm Marpurg: Handbuch bey dem Generalbasse und der Composition (esimest korda kasutatud moodsat mõistet 'enharmoonika' (Enharmonik))
- 1756 Leopold Mozart: Versuch einer gründlichen Violinschule
- 1757 Johann Philipp Kirnberger: Der allzeit fertige Polonaisen- und Menuettencomponist
- 1757 Friedrich Wilhelm Marpurg: Systematische Einleitung in die musicalische Setzkunst nach den Lehrsätzen des Herrn Rameau
- 1758-1759 Jean-Philippe Rameau: Nouvelles réflexions sur le principe sonore
- 1760 Jean-Philippe Rameau: Code de musqiue pratique
- 1760-1763 Friedrich Wilhelm Marpurg: Kritische Briefe über die Tonkunst
- 1763 Giovanni Battista Doni: Lyra Barberina amphichordos (postuumne väljaanne)
- 1766 Johann Philip Kirnberger: Clavierübungen mit der Bachischen Applikation
- 1768 Jean-Jacques Rousseau: Dictionnaire de Musique
- 1773 Leonhard Euler: De harmoniae veris principiis per speculum musicum representatis
- 1773 Johann Philipp Kirnberger (+ J.A.P. Schulz): Die wahren Grundsätze zum Gebrauch der Harmonie
- 1773-75 Johann Georg Sulzer: Allgemeine Theorie der schönen Künste
- 1774-76 Padre Martini: Esemplare, o sia saggio fondamentale pratico di contrapunto sopra il canto fermo
- 1776 Joseph Riepel: Harmonisches Sylbenmass
- 1776 Georg Joseph Vogler: Tonwissenschaft und Tonsetzkunst
- 1776-79 Johann Philip Kirnberger: Die Kunst des reinen Satzes in der Musik
- 1779 Francesco Antonio Vallotti: Trattato della moderna musica
- 1780 Jean-Benjamin La Borde: Essai sur la musique ancienne et moderne
- 1780 Abbé Georg Joseph Vogler: Summe der Harmonik
- 1782-1793 Heinrich Christoph Koch: Versuch einer Anleitung zur Composition (3 köites)
- 1782 Johann Philip Kirnberger: Gedanken über die verschiedenen Lehrarten in der Composition
- 1784 Martin Gerbert: Scriptores ecclesiastici de musica sacra potissimum, (3 köites, tänapäevani kasutatav keskaegselte traktaatide väljaanne, Kürzel: Gerbert)
- 1788/1801 Johann Nikolaus Forkel: Allgemeine Geschichte der Musik (välja on arendatud "muusikalise loogika" mõiste)
- 1789 Daniel Gottlob Türck (1750-1813): Klavierschule
- 1790 Johann Georg Albrechtsberger: [Gründliche] Anweisung zur Composition mit ausführlichen Exempeln, zum Selbstunterrichte, erläutert
- 1791 Daniel Gottlob Türck: Kurze Anweisung zum Generalbass-Spielen
- 1796 Francesco Galeazzi: Elementi teorico-practici di musica
[redigeeri] 19. sajand
- 1800 Georg Joseph Vogler: Choral-System (helirea astmete tähistamine rooma numbritega)
- 1802 Georg Joseph Vogler: Handbuch zur Harmonielehre und für den Generalbaß, Betrachtungen der Mannheimer Tonschule
- 1802 Heinrich Christoph Koch: Musikalisches Lexikon
- 1802 Charles Simon Catel: Traité de l'harmonie
- 1805 Emmanuel Aloys Förster: Anleitung zum General-Bass
- 1803-1806 Jerôme-Joseph de Momigny: Cours complet d'harmonie et de composition
- 1806 Christian Friedrich Daniel Schubart: Ideen zu einer Ästhetik der Tonkunst
- 1808 Alexandre-Étienne Choron: Principes de composition des Écoles d'Italie
- 1810 Ernst Theodor Amadeus Hoffmann: Rezension von Beethovens Fünfter Symphonie
- 1811 Heinrich Christoph Koch: Handbuch bey dem Studium der Harmonie
- 1813 Ernst Theodor Amadeus Hoffmann: Beethovens Instrumentalmusik
- 1814 Antonin Reicha (1770-1836): Traité de Mélodie (sks.k Reicha/Czerny 1832-1835, kd. II)
- 1815 Henri Montan Berton: Traité d'harmonie
- 1816 Joseph Drechsler: Harmonie- und Generalbaß-Lehre
- 1816 Antonin Reicha: Cours de composition musicale ou traité complet et raisonné d'harmonie pratique (sks.k Reicha/Czerny 1832-1835, kd. I)
- 1817-1821/1830-1832 Jacob Gottfried Weber: Versuch einer geordneten Theorie der Tonsetzkunst (4 köidet, tertsilise kihistumise (Terzschichtung) kasutuselevõtt, suurtähed tähistavad duuri, väiketähed molli)
- 1820/1835 Georg Wilhelm Friedrich Hegel: Vorlesungen über Ästhetik
- 1821 Jerôme-Joseph de Momigny: La seule vraie théorie de la musique
- 1823 August Leopold Crelle: Einiges über musikalischen Ausdruck und Vortrag
- 1824-1826 Antonin Reicha: Traité de haute composition musicale I+II (sks.k Reicha/Czerny 1832-35, kd. III+IV)
- 1825 Francois-Joseph Fétis: Traité du contrepoint et de la fugue
- 1825 Anton Friedrich Justus Thibaut: Über Reinheit der Tonkunst
- 1827 Heinrich Birnbach: Über die verschiedenen Formen grösserer Instrumentalstücke aller Art und deren Bearbeitung (artiklite seeria ajalehes "Berliner Allgemeine Musikalische Zeitung")
- 1830 Daniel Jelensperger: L'harmonie au commencement du dix-neuvième siècle et Méthode pour L'étudier
- 1830/1832 Jacob Gottfried Weber: Ueber eine besonders merkwuerdige Stelle in einem Mozart'schen Violinquartett aus C
- 1832-1835 Antonin Reicha (sks.k Carl Czerny): Vollständiges Lehrbuch der musikalischen Komposition, 4 köites
- 1835 Luigi Cherubini: Cours de contrepoint et de fugue
- 1835 Robert Schumann: Sinfonie von Hector Berlioz (Berliozi "Fantastilise sümfoonia" analüüs)
- 1837-1847 Adolf Bernhard Marx (1795-1866): Die Lehre von der musikalischen Komposition, praktisch theoretisch, 4 köites (I, II. Die freie Komposition, III. Angewandte Kompositionslehre, IV. Fortsetzung. 1837, 1838, 1845, 1847).
- 1839 Adolf Bernhard Marx: Allgemeine Musiklehre
- 1840 Siegfried Dehn: Theoretisch-praktische Harmonielehre mit angefügten Generalbaßbeispielen
- 1844 Francois-Joseph Fétis: Traité complet de la théorie et de la pratique de l'harmonie
- 1844 Hector Berlioz: Traité d'instrumentation
- 1844 Johann Christian Lobe: Compositionslehre oder Umfassende Theorie von der thematischen Arbeit
- 1844 Carl Czerny: Schule der praktischen Tonsetzkunst op. 600
- 1845 Joseph Waldmann: Harmonik oder vollständige heuristische Darstellung der Harmonielehre und des Generalbasses
- 1850-1867 Johann Christian Lobe: Lehrbuch der musikalischen Komposition, 4 köites
- 1853 Ernst Friedrich Richter: Lehrbuch der Harmonie
- 1853 Carl Friedrich Weitzmann: Der übermässige Dreiklang
- 1853-1854 Simon Sechter (1788-1867): Die Grundsätze der musikalischen Komposition, 3 köites (Erste Abtheilung. Die richtige Folge der Grundharmonien oder vom Fundamentalbass und dessen Umkehrungen und Stellvertretern)
- 1853 Simon Sechter: Die richtige Folge der Grundharmonien oder vom Fundamentbass und dessen Umkehrungen und Stellvertretern (astmete teooria referentstekst)
- 1853 Moritz Hauptmann (1792-1868): Die Natur der Harmonik und der Metrik
- 1854 Eduard Hanslick: Vom Musikalisch-Schönen. Ein Beitrag zur Revision der Ästhetik der Tonkunst
- 1855 Adolf Bernhard Marx: Die Musik des 19. Jahrhunderts und ihre Pflege. Methode der Musik
- 1855 Camille Durutte: Ésthétique musicale: Technie ou lois générales du système harmonique
- 1859 Adolf Bernhard Marx: Ludwig van Beethoven: Leben und Schaffen
- 1862 Albert-Jospeh Vivier: Traité complet d'harmonie theorique et pratique
- 1862 Anatole Loquin: Notions élémentaires d'harmonie moderne
- 1862 Johann Gottfried Heinrich Bellermann: Der Contrapunct
- 1863 Hermann von Helmholtz (1821-1894): Die Lehre von den Tonempfindungen als physiologische Grundlage für die Theorie der Musik
- 1864 Hermann von Helmholtz: Über das Sehen
- 1864-1876 Charles Edmond Coussemaker: Scriptorum de musica medii aevi novam seriem a Gerbertinam alteram, 4 köites (tänapäevani kasutatav keskaegsete traktaatide väljaanne. Kürzel: Coussemaker)
- 1866 Arthur von Oettingen: Das Harmoniesystem in dualer Entwicklung
- 1868 Moritz Hauptmann: Die Lehre von der Harmonik
- 1872 Ernst Friedrich Richter: Lehrbuch des einfachen und doppelten Kontrapunkts
- 1873 Hugo Riemann: Musikalische Logik (väitekiri, avaldatud 1874 pealkirjaga "Über das musikalische Hören")
- 1875 Ludwig Bussler: Praktische Harmonielehre
- 1876 Camille Durutte: Résumé élémentaire de la Technie harmonique et complément de cette Technie
- 1877 Hugo Riemann: Musikalische Syntaxis
- 1880 Hugo Riemann: Skizze einer neuen Methode der Harmonielehre, alates 2. väljaandest Handbuch der Harmonielehre, hiljem kui Handbuch der Harmonielehre und Modulationslehre (funktsioonide teooria loomine, mollkolmkõla tuletamine "alamhelireast")
- 1880 Rudolf Westphal: Allgemeine Theorie der musikalischen Rhythmik
- 1882 Hugo Riemann: Musik-Lexikon
- 1883-1890 Carl Stumpf: Tonpsychologie, 2 köidet
- 1883 Salomon Jadassohn: Lehrbuch der Harmonie
- 1883 Mathis Lussy: Le rythme musical
- 1884 Alexander John Ellis (1814-1890): The Musical Scales of Various Nations (tsendi kui helikõrguse ühiku kasutuselvõtt)
- 1884 Salomon Jadassohn: Lehrbuch des einfachen, doppelten, drei- und vierfachen Kontrapunkts
- 1884 Hugo Riemann: Musikalische Dynamik und Agogik. Lehrbuch der musikalischen Phrasierung
- 1884 Franz Marschner: Die Klangschrift. Ein Beitrag zur einheitlichen Gestaltung der Harmonielehre
- 1887 Hugo Riemann: Grundlinien der Musikästhetik. Wie hören wir Musik?
- 1887 Alfred John Goodrich (1847-1920): Complete Musical Analysis
- 1887-1890 Hermann Kretzschmar: Führer durch den Konzertsaal, 3 köites
- 1888 Carl Friedrich Weitzmann: Handbuch der Theorie der Musik
- 1888 Hugo Riemann: Lehrbuch des einfachen, doppelten und imitierenden Kontrapunkts
- 1889 Hugo Riemann: Grundriss der Kompositionslehre / Katechismus der Kompositionslehre
- 1890 Hugo Riemann: Katechismus der Phrasierung (kaasautor Carl Fuchs)
- 1891 Hugo Riemann: Die Neugestaltung der Harmonielehre
- 1893 Hugo Riemann: Vereinfachte Harmonielehre oder die Lehre von den tonalen Funktionen der Akkorde (süsteemi redutseerimine funktsioonidele toonika (T), subdominant (S), dominant (D))
- 1893/1897 Ebenezer Prout: Musical Form / Applied Forms
- 1895 Anatole Loquin: L'harmonie rendue
- 1898 Hugo Riemann: Geschichte der Musiktheorie im IX.-XIX. Jahrhundert
[redigeeri] 20. sajand
[redigeeri] 1900-ndad
- 1902-1913 Hugo Riemann: Große Kompositionslehre
- 1903 Hugo Riemann: System der musikalischen Rhythmik und Metrik
- 1903 Georg Capellen: Die musikalische Akustik als Grundlage der Harmonik und Melodik
- 1903/1906 Heinrich Schenker: Harmonielehre (Neue musikalische Theorien und Phantasien 1)
- 1904 Alfred Richter: Die Lehre von der Form in der Musik
- 1905/1911 Johannes Schreyer: Lehrbuch der Harmonie und der Elementarkomposition
- 1905/1917 Stephan Krehl: Musikalische Formenlehre
- 1907 Ferrucio Busoni: Entwurf einer neuen Ästhetik der Tonkunst
- 1907 Rudolf Louis / Ludwig Thuille: Harmonielehre
- 1908 Hugo Riemann: Grundriss der Musikwissenschaft
- 1908 Georg Capellen: Fortschrittliche Melodie- und Harmonielehre
- 1909 Sergei Tanejev: Der bewegliche Kontrapunkt im strengen Satz (v.k)
[redigeeri] 1910-ndad
- 1910 Heinrich Schenker: Kontrapunkt (esimene poolköide: Cantus firmus und zweistimmiger Satz) (Neue musikalische Theorien und Phantasien 2/1)
- 1911 Arnold Schönberg: Harmonielehre
- 1911 Wassily Kandinsky: Über das Geistige in der Kunst
- 1911 Richard Stöhr: Formenlehre
- 1911 Hugo Leichtentritt: Musikalische Formenlehre (Handbuch der Musikwissenschaft)
- 1911 Guido Adler: Der Stil in der Musik
- 1912 Arnold Schering: Das kolorierte Orgelmadrigal des Trecento
- 1912 Wassily Kandinsky / Franz Marc: Der Blaue Reiter
- 1913 Luigi Russolo: L'arte dei Rumori
- 1913 Ernst Kurth: Voraussetzungen der theoretischen Harmonik und der tonalen Darstellungs-Systeme
- 1913 August Halm: Von zwei Kulturen der Musik
- 1913 August Halm: Die Symphonie Anton Bruckners
- 1913-1921 Heinrich Schenker: Die letzten fünf Sonaten Beethovens
- 1914 Arnold Schering: Zur Grundlegung der musikalischen Hermeneutik
- 1914/1915 Hugo Riemann: Die Umgestaltung der Harmonie-Lehrmethode
- 1914/1915 Hugo Riemann: Ideen zu einer "Lehre von den Tonvorstellungen"
- 1916 Hugo Riemann: Neue Beiträge zu einer Lehre von den Tonvorstellungen
- 1917 Ernst Kurth: Grundlagen des linearen Kontrapunkts - Bachs melodische Polyphonie
- 1917-1919 Hugo Riemann: Ludwig van Beethovens sämtliche Klaviersonaten. Ästhetische und formal-technische Analyse mit historischen Notizen, 2 köidet
[redigeeri] 1920-ndad
- 1920 Alban Berg: Die musikalische Impotenz der "neuen Ästhetik" Hans Pfitzners
- 1920 Charles Ives: Essays before a Sonata
- 1920 Ernst Kurth: Romantische Harmonik und ihre Krise in Wagners "Tristan"
- 1921-1924 Heinrich Schenker: Der Tonwille (10 köites)
- 1922 Heinrich Schenker: Kontrapunkt (teine poolköide: Drei- und mehrstimmiger Satz) (Neue musikalische Theorien und Phantasien 2/2)
- 1923 Ernst Kurth: Bruckner (2 köites)
- 1924 Hermann Grabner: Allgemeine Musiklehre (esmakordselt mõiste 'sonaadi esimese osa vorm' (Sonatenhauptsatzform))
- 1924-1933 Alfred Lorenz: Das Geheimnis der Form bei Richard Wagner
- 1925 Josef Matthias Hauer: Vom Melos zur Pauke
- 1925-1930 Heinrich Schenker: Das Meisterwerk in der Musik (3 köites, 1925,26,30)
- 1926 Josef Matthias Hauer: Zwölftontechnik. Die Lehre von den Tropen
- 1927
